Tadımda yoğunluk neyi anlatır
Yoğunluk, bir tütünün notalarının ne kadar güçlü algılandığını anlatan bir kavramdır; lezzet zenginliğiyle aynı şey değildir. Tadıma yakmadan girişmek işinizi kolaylaştırır, çünkü kuru yaprağın çıplak kokusu elinize bir referans noktası sağlar bilhassa yeni başlayanların gözünden kaçan bir ayrıntıdır. Bu aşamada no. 1 tubos nasıl içilir gibi tüple korunan bir kutu ve no. 2 torpedo nasıl içilir gibi tekli bir çubuk yan yana denenebilir. Yakılmamış çubuğu çekerken damakta beliren tat ne kadar belirgin ise yoğunluk o kadar yüksek demektir ve bu basit adım sonraki tüm yorumları daha güvenilir bir temele oturtur. Notu o anda yazmak iyi olur, çünkü hafıza çabucak kaybolur. Her çubuğu iki kez koklamak yanılmayı önler çünkü gürültülü yerlerde ince notalar kolayca gözden kaybolur. Yoğunluk tek başına kalite göstergesi değildir; yalnızca gücü anlatır. Bu yüzden ilk denemede acele etmemek ve ölçütleri baştan netleştirmek işin temeli olur. Kriter netleşince her çubuk aynı cetvelle değerlendirilir böylece notlar birbiriyle destekler. Değerlendirme sırasında dikkat dağıtıcı şeyler kenarda kalırsa dikkat artar.
Yakılış evrelerine göre aroma değişimi
Bir çubuğun aroması yanış boyunca değişir; bu yüzden yoğunluğu tek bir çekişle değerlendirmek yanıltıcıdır ayrıca erken davranıp hüküm vermek kolay görülen bir yanlıştır. Başlangıç bölümde koku çoğunlukla hafif ama net gelir tabii ki bu düzen her çubukta birebir geçerli olmayabilir. No. 3 tubos tadım notları gibi tüplü ve kısa bir çubukta bu kısım çabuk geçer çünkü gerçek karakter genellikle bu kısımda saklıdır. İkinci evrede aroma gücü çoğu zaman zirveye yaklaşır ama tonlar koyulaşır ve genellikle başlangıçtaki çekişlerden çıkarılan sonuç eksik kalır. Petit churchills yoğunluğu nasıl gibi kalın çaplı bir vitolada bu yükseliş daha geç gelir gerçekten bu yüzden yavaş ilerlemek fayda getirir. Son bölümde ısı arttığından sertçe notalar baskın olabilir gerçekten ısınan yaprak kendi karakterini yalnızca orta kısımda ortaya koyar. Her evre için ayrı bir not yazmak daha tutarlı değerlendirme sağlar. Bölümlerin geçişi genellikle keskin değildir, bu yüzden yaklaşık olarak üç parçaya ayırmak yeterlidir. Değişimleri fark etmek için nefes sıklığını değiştirmemek önemlidir. Art arda nefes almak sıcaklığı yükseltir ve aromayı bozar.
Tadım notlarında basit puan ölçeği kurmak
Aroma gücünü sayıya dökmek kişisel yorumu daha net kılar her zaman sabit aydınlatma ile sakin bir köşe seçilmelidir. Birden beşe uzanan bir ölçek çoğu tadımcı için yeterlidir bu durum değerlendirmeleri kişiden kişiye daha tutarlı kılar. 1 belli belirsiz notayı, beş ise ağızda uzun süre kalan güçlü notayı anlatır böylece dikkat dağılmaz ve not doğruluğu artar. Petit julietas benzeri ince ve kısa bir çubuk çoğunlukla alt puanlarda kalır hem de sonradan bakıldığında neyi kastettiğiniz hemen anlaşılır. Kısa boylu yirmi beşlik kutu gibi aynı boydaki bir kutu ise yumuşak tonları yüzünden yakın bir not alabilir yoksa aynı ürün iki ayrı not alabilir. Notu vermeden önce birkaç çekiş yapmak şarttır öte yandan ondalık puanlar vermek gereksiz bir yük getirir. Ölçeği her seferinde değiştirmemek kıyaslamayı güvenilir yapar. Ölçeğin orta noktası genellikle tercih edilen değerdir, çünkü ılımlı çubuklar büyük kısmını kapsar. Uçlardaki notlar gerçekten belirgin hâllerde verilmelidir. Böylece kayıtlar ayırt edici olur.
Kalın çubuk ile ince çubuk arasında yoğunluk farkı
Çap, dumanın sıcaklığını hem de aroma gücünü doğrudan değiştirir bu yüzden yanış çizgisinin eşit gitmesini da gözlemek gerekir. Dar çaplı bir çubuk daha çabuk yanar, dolayısıyla baharatlı notalar erken öne çıkar gerçekten dar çaplılarda ısı artışı çok daha çabuktur. Petit royales benzeri ince ve kısa bir çubukta bunu kolayca fark edersiniz yanma hızı de aromayı doğrudan etkileyen bir etkendir. Geniş çaplı gövdelerde çekiş daha serin akar ama notalar sonradan belirir ve bu çabukluk tadın algılanma süresini daraltır. Romeo julieta regalias londres gibi tatlılığı öne alan bir kutu bu çizgiyi güzel gösterir küllenme dengesizse not bölümüne yazılmalıdır. Serin duman aromayı daha ayrıntılı kılar ama şiddetini azaltmaz aksine geniş gövdede duman daha uzun bir süreye dağılır. Dolayısıyla çapı kayıtlara yazmak unutulmamalı. Farklı çaplarda iki ürünü aynı günde denerken önce dar çaplıyı ardından kalını içmek mantıklıdır. Bu şekilde güçlü tat hafif olanın izlenimini gölgelemez. İkisi arasındaki bekleme süresi en az yarım saat olmalıdır.
Retrohale ve damak izlenimi nasıl okunur
Aroma iki yoldan gelir: dildeki tat ve burnun yakaladığı koku hâlbuki ikisi karşılıklı tamamlar ama eş anlamlı değildir. Yoğunluğu doğru ölçmek adına ikisini ayrı ayrı kaydetmek iyi olur bu fark başta küçük görünse de yorumları epey etkiler. Nefesi dudaktan bırakırken burundan hafifçe bırakmak retrohale denemesidir mesela ılık bir nefes kokuyu çok zengin gösterir. Short churchills yoğunluğu nasıl gibi kremsi bir robusto bu yöntemle aroma katmanını net gösterir ayrıca nezle halindeyken yapılan değerlendirmeler güvenilir olmaz. Romeo julieta short sports benzeri ince bir çubuk ise kuru tonu daha hızlı geçirir hızlı bir nefes de ince tonları örter. Yoğunluk dilde düşük ama koku tarafında belirgin olabilir aynı şekilde ağır bir yemekten sonra algı körelir. Bu iki notu yan yana koymak aydınlatıcıdır; İki puanı ayrı yazmak kafa karışıklığını önler. Acemi tadımcılar açısından ilk adımda koku yoluyla algılanan ipuçlarına odaklanmak işi basitleştirir. Deneyim arttıkça dil tarafı de detay vermeye başlar. Değişik aromaları adlandırmayı alışkanlık yapmak algıyı güçlendirir.
Damak temizliği ve eşlikçi içecek seçimi
Damak yorulduğunda yoğunluk olduğundan düşük algılanır üstelik yemek arasında tadım yapacaksanız bu önlem daha da değer kazanır. Dolayısıyla her çubuktan önce oda sıcaklığında bir yudum su içmek iyi bir alışkanlıktır bu küçük özen yoğunluğun gerçek yüzünü görmenizi sağlar. Wide churchills tadım notları gibi geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu deneniyorsa sade soda daha uygundur zira doymuş bir damak en güçlü aromayı dahi soluk hissettirir. Şekersiz kahve kakao tonlarını güçlendirir, şekerli içecek ise onları bastırır üstelik buzlu içecekler dili duyarsızlaştırır ve tat algısını düşürür. Puritos serisi nasıl içilir gibi ince ve beşli bir pakette çiçeksi notası su ile daha net görünür bu yüzden temizlik aşaması atlanmamalıdır. Eşlikçiyi her seferinde sabit tutmak kıyası bozmaz nitekim yoğun şekerli içecekten sonra keskin notalar gerçekte olduğundan güçlü hissedilir. Yemekten hemen sonra tadım denemek doğru olmaz. Su ve kahve haricinde çay de düşünülebilir; önemli olan içeceğin sade olmasıdır. Damak tazelendikten ardından iki üç dakika beklemek iyi sonuç verir. Hızlıca başlanan tadım sıklıkla hatalı kalır.
Mini ve club sigarillo arasında aroma gücü
Sigarillo ölçüsünde yanış hızlı olduğundan aroma dalgalanması daha az bir aralıkta kalır üstelik başlangıç notu bu ölçülerde çabucak silinebilir. Dolayısıyla ilk çekişler ve bitiş arasındaki oynamayı görmek özen ister bu yüzden kısa bir ölçü uzun bir puroya göre daha sabırlı incelenmelidir. Club kalınlığında sigarillo benzeri club kalınlığında bir çubuk ortadaki evreyi genişletir ve aroma gücünü izlemeyi rahatlatır zira her nefesin ağırlığı daha fazladır. 20 mini sigarillo benzeri mini ölçü de sedir notasını çabucak ortaya koyup sona erer çünkü değişim dakikalar değil birkaç çekişte gerçekleşir. Mini ölçülerde iki adet tadmak tek denemeden daha sağlam izlenim verir bu nedenle sakin ve dengeli çekiş önerilir. Kutu kokusu başlangıçtaki ilk izlenimi belirler dolayısıyla not almayı yanış sürerken değil hemen bitince yapmak kolaylık sağlar. Bu izlenimi ayrıca kaydetmek iyidir. Ölçü küçüldükçe aroma katmanı azalır, fakat yoğunluk algısı aynı kalabilir. Bu yüzden küçük çubuk değerlendirmelerini büyük boy notlarıyla doğrudan kıyaslamamak gerekir. Ayrı bölüm kullanmak yararlıdır.
Tekrarlı tadımla yoğunluk yargısını sağlamlaştırmak
Tek seferlik bir tadım yoğunluk konusunda güvenilir bir yargı sunmaz demek ki her deneme önceki denemenin üstüne eklenir. Ruh hali, oda kokusu ile zaman algıyı değiştirir bu alışkanlık birkaç denemeden sonra gözle görülür fayda verir. Dolayısıyla basit bir not defteri açmak fayda sağlar yoksa benzer notalar defalarca yeniden keşfedilir. 20 aniversario benzeri yıl dönümü sürümü bir puro iki ayrı günde denendiğinde sedir notası aynı kalıyor mu görülür ayrıca aynı çubuğa geri dönüp bakmak ilerlemeyi ölçmenizi mümkün kılar. Bastiones kutusu neye benzer gibi koyu ve kalın gövdeli bir kutu de yoğunluk puanının ne kadar sabit kaldığını gösterir bu da boşa emeğe yol açar. Saat, çubuk ismi ve not tabloya girilmelidir nitekim ilk notlar ileride okunduğunda ilginç farklar barındırır. Notlar arasında iki basamaktan fazla fark çıkıyorsa koşullar gözden geçirilmeli. Zamanla kendi ölçütünüz netleşir. Defterde öz ifadeler ayrıntılı anlatımlardan daha kullanışlıdır. Mesela orta bölüm güçlü ahşap kokusu şeklinde bir kayıt tatmin edici olur. Sonradan bakıldığında anlaşılır kalmalıdır.
Yoğunluk ve gövde farkı tadımda nasıl görülür
Gövde, içimin damaktaki dokusunu anlatır; aroma gücü de notaların belirginliğidir zira bu iki özellik aynı doğrultuda ilerleme etmek zorunda olmaz. Bu iki kavram çoğu zaman birbirinin yerine anılır, hâlbuki bağımsız değerlendirilir bu iki kavramı ayırmak sonuçta daha gerçekçi bir değerlendirme doğurur. El principe neye benzer gibi küçük boy, yumuşak bir puro hafif gövdeli olsa da sedir tonunu net taşıyabilir örneğin sert bir duman zayıf bir aromayla birleşebilir. La cabaña neye benzer benzeri dengeli bir kutu ise orta dolgunlukla badem notasını yüksek taşır üstelik ağır bir duman aromasız da olabilir. Yani hafif içimli bir puro güçlü lezzet verebilir aksi hâl da geçerlidir. Bunu ayırt etmek için iki puan tutmak yeterlidir bu sebeple tek kelimeyle güçlü demek yerine ikisini ayrı yorumlamak önerilir. Gövdeye bakıp yoğunluğu hesaplamak yanlış sonuç verir. Aynı gövdeli iki ürün içinde yoğunluk farkı aramak hassas bir beceridir. Bu yeteneğin gelişmesi zaman ve düzenli kayıt almayı gerektirir. Sonuçta en güvenilir kriter kişisel damak zevkiniz kalır.
Nem ve havalandırma ile yoğunluk algısı
Ortam, aroma algısını en az tütün kadar şekillendirir yani en sağlam değerlendirme koşulları sabitlemekle mümkündür. Nemi düşük bir ortamda çubuk hızlı yanar böylece baharatlı tonlar abartılır bu nedenle oda şartlarını da deftere eklemek akıllıca olur. Aşırı nemli ortamda de duman tıkanır hem de aroma bastırılır sıcaklık de yaprağın yanma hızını etkileyen ayrı bir değişkendir. Ahşap kutulu tok puro gibi ahşap kutulu bir purosunu tadarken kutunun tuttuğu nemi hesaba katmak yararlıdır aksi halde farklı günlerde çıkan puan farkı üründen sanılabilir. San cristobal magnífico puro benzeri orta gövdeli onlu bir kutu aynı koşullarda karşılaştırılırsa fark daha doğru okunur değerlendirme anı seçerken bu etkeni unutmayın. Temiz hava ortamdaki kokuları azaltır, parfüm de koku duyusunu bozar hâlbuki asıl etken sıklıkla ortamdaki nem ya da esinti olur. Tadımı hep aynı odada tekrarlamak en tutarlı yoldur. Kapalı bir ortamda duman yoğunlaşırsa sonraki denemenin aroması hatalı algılanabilir. Kapı aralığı sağlamak genellikle yeterlidir. Rüzgar fazla sertse kül yapısı bozulur.